امیر المومنین توصیه ای تربیتی دارند با این معنا که :

لا تقسروا اولادکم علی آدابکم فانهم مخلسوقون لزمان غیر زمانکم. « فرزندان خود را بر آن اساس که خود تربیت شده‌اید تربیت نکنید که اینان برای عصر و زمانی غیر از عصر و زمان شما آفریده شده‌اند. »[۱]

هر عصری مقتضیاتی دارد و بر همان اساس است که انسانهای خاص خود را می طلبد . انسانهایی که در عصر خود زندگی کنند که گذشته چراغ راه آینده آنهاست و این هنر انسانهایی که فرزند زمان خویشتن اند انسانهایی که فکر عقایدشان ، ایمانشان ، شیوه زندگی شان تقلیدی و موروثی نیست. انسانهایی که در پی کشف دنیاهای جدید هستند  پرده های کهنه و قدیمی درک از واقعیات و عقاید را به کناری می زنند و مناظری جدید را به دیده خود و دیگران آشنا می کنند.

بی شک یکی از دلایل موفقیت و اقبال امام صدر در لبنان نو گرایی و شیوه نویی بود که بارفتار عملی خود به عنوان یک عالم دینی از اسلام به نمایش می گذاشت.

شاید یکی از بارزترین ویژگی های امام صدر نوع نگاه وی به دین بوده است . نه مانند روحانیون سنتی بی اعتنایی به امور سیاسی را پیشه کرد و به کنج عزلتی خزید و به عبادت پرداخت و یا تنها به در حوزه ماند و درس گرفت و درس دادو به دین محض پرداخت  ، بلکه کوششی داشت روشتفکرانه برای شناساندن آنچه  را که هدایتگر واقعی جامعه می دانست ، و این یک تلاش علمی محض که با ارائه سخنرانیها ونوشتن مقالات و نقد های علمی و حضور در سمینارها و کنفرانسهای علمی و تحقیقاتی صورت می گیرد، نبود بلکه کسانی که با امام موسی صدر در ارتباط بوده اند نسخه عملی عقایدش را در خود وی می دیدند و چون بسیار نزدیک به فطرت آنها بود مجذوبش می شدند.  نگاه وی به دین یک نگاه جامعه شناسانه بود وی دین را وسیله ای برای ساختن جامعه و اداره جامعه می دید و بزرگترین هدف وی وارد کردن دین در امورات زندگی مردم بوده است نه در حد نماز و روزه و امور عبادی و اعتقادی اینچنینی که از قبل نیز این گونه موارد در شئون زندگی مردم حاضر بود. نه چیزهای که محدود به مساجد و منازل باشد و منحصر به وعظ و ارشاد و مشاجد و حسینیه ها.[۲] دینی که بتوان دنیای افراد را با آن مدیریت کرد و به درد دنیای آنها بخورد پیش از آنکه بکار آخرتشان براید . آن روزهادر میان شیعیان لبنان از دین فقط اسمی بود و دیگر هیچ  به تعبیر دکتر شریعتی اسمش بود ولی رسمش نبود .در واقع امام صدر اسلام را به عنوان بک تفکر رهایی بخش ، آزادی بخش عدالت گستر و ظلم ستیز می دید   . امام صدر تلاش می کرد که مسیر ناتمام سید جمال؛ که یکی از مصلحان اجتماعی تاریخ معاصر ایران به شمار می آید و هدفش آگاه ساز ملت بود ؛ را به پایان برساند . [۳]

وی در شناساندن دین به مردم از هیچ کوششی و ابتکاری  فروگذار نبود گاه بجای پدر روحانی و کشیش مسیحیان در کلیسا حاضر می شود وخطبه‌های عید موعظه روزه را  (در زمستان ۱۳۵۳) در حضور شخصیتهای بلندپایه مسیحی لبنان در کلیسای کبوشیین بیروت ایراد می نماید . شارل حلورئیس جمهور اسبق لبنان در این باره می گوید:

«برای اولین بار در تاریخ مسیحیت یک روحانی غیر کاتتولیک در یک کلیسای کاتولیک و برای جمعی از مومنان در جایگاه موعظه سخن می راند . این اتفاق نه تنها اعجاب انگیز بلکه موجب تأمل و تفکر عمیق و دراز مدت است .» [۴]

وگاه از علما و ادیبان مسیحی دعوت می کند تا در اعیاد شیعیان شرکت کنند . [۵] و اگر جنگ داخلی لبنان اجازه می داد بنا داشت کاردینال مارونی لبنان را برای ایراد خطبه‌های یکی از نمازهای جمعه شهر بیروت دعوت نماید . وگاه سعی در آن دارد تا «بولوس سلامه» شاعر مسیحی که شیفته علی (ع) و حسین (ع)است و می خواهد به دیدن حرم امیرالمومنین برود در فضای بسته آن روز به نجف بفرستد .[۶]

و اینها همه در مقام حرف گفتنش ساده است و در عمل انسانی در جایگاه امام صدر ؛ که رهبر شیعیان لبنان است ؛ باید خیلی از حرفها را بجان بخرد تا در فضائی سنتی حوزه های آن زمان ( خصوصاً نجف ) که حتی فلسفه خواندن مساوی با شرک معنا می شد اینکه عالیترین مقام شیعه با مسیحیان حشر و نشر داشته باشد و در جهت وحدت جامعه حتی در کلیسا برای آنان سخنرانی کند، تاریخ شیعه تاکنون سابقه ای از آن را ثبت نکرده است موضوعی امام صدر برای انها هم هزینه های فراوانی نیز پرداخت .

([۱]ابن ابی الحدید، شرح نهج‌البلاغه.

[۲] ) عزت شیعه جلد دوم ، محسن کمالیان ، انتشارات صحیفه خرد صفحه ۱۹۹

[۳] )عزت شیعه جلد دوم ، محسن کمالیان ، انتشارات صحیفه خرد صفحه ۳۹۳ و ۳۹۴

[۴] ) ادیان در خدمت انسان –موسسه فرهنگی –تحقیقاتی امام موسی صدر چاپ اول تهران ۱۳۴- صفحه ۱۳

[۵] ) عزت شیعه جلد دوم ، محسن کمالیان ، انتشارات صحیفه خرد صفحه ۴۲۵

[۶] ) عزت شیعه جلد دوم ، محسن کمالیان ، انتشارات صحیفه خرد صفحه ۳۶۳